HIV ile yaşayan bir erkek hasta, kardeşinden yapılan kemik iliği naklinin ardından hastalığın etkilerinden işlevsel olarak kurtuldu.

Norway’de 63 yaşındaki HIV pozitif bir hastanın, kardeşinden yapılan kemik iliği nakli sonrasında işlevsel olarak hastalıktan kurtulduğu açıklandı. Daha önce benzer vakalarda remisyon elde edilmiş olsa da, bu sonucun ilk kez doğrudan kardeş bağışıyla sağlanması dikkat çekti.

Scientific American’da yer alan habere göre, hastaya HIV-1’e karşı direnç sağlayan nadir bir genetik mutasyona sahip kardeşinden kemik iliği nakli yapıldı. “CCR5Δ32” olarak adlandırılan bu mutasyonun iki kopyasına sahip bireylerde, virüsün hücrelere tutunmasını sağlayan CCR5 yüzey proteini bağışıklık hücrelerinde üretilmiyor.

Nature Microbiology’de yayımlanan çalışmaya göre, nakil sonrasında donör hücreler hastanın kemik iliğini büyük ölçüde devraldı. Vücuttaki tüm hücreler tamamen değişmemiş olsa da, sağlıklı T hücrelerinin sayısı bir yıl içinde belirgin şekilde arttı ve iki yılın ardından ART tedavisi kesilmesine rağmen bu seviyeler korunmaya devam etti.

ART tedavisi, virüsün çoğalmasını ve bulaşmasını engellese de tamamen ortadan kaldırılmasını sağlamıyor. Virüs, “rezervuar” olarak adlandırılan gizli bölgelerde varlığını sürdürebiliyor ve tedavi kesildiğinde yeniden aktif hale gelebiliyor. Ancak bu vakada, nakil sonrasında hastanın kanında, bağırsak dokusunda ve kemik iliğinde virüse rastlanmadı.

Buna karşın söz konusu tedavi yöntemi, HIV ile yaşayan çoğu kişi için uygulanabilir bir seçenek olarak görülmüyor. New York, London ve Düsseldorf gibi merkezlerde daha önce benzer sonuçlar elde edilen hastaların, kemik iliği naklini genellikle kanser gibi ciddi ek hastalıklar nedeniyle aldığı biliniyor.

Çalışmanın yazarlarından Jingmei Hsu, yöntemin tek başına HIV tedavisi için yüksek risk taşıdığını vurgulayarak, bu yaklaşımın daha çok zaten nakil gerektiren hastalarda değerlendirilebileceğini belirtti.

Kemik iliği nakli; ciddi enfeksiyonlar, donör hücrelerin alıcıya saldırması (GVHD) ve ölüm riski gibi önemli komplikasyonlar barındırıyor. Bu nedenle uzmanlar, yöntemin ancak mevcut hastalığın riskinin daha ağır bastığı durumlarda tercih edilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.

Araştırmalar, bazı vakalarda donörün CCR5Δ32 mutasyonunun iki kopyasına sahip olmaması halinde dahi remisyon sağlanabildiğini ortaya koyuyor. Björn-Erik Ole Jensen ise donör ile alıcı arasındaki genetik uyumun tedavi başarısında belirleyici olabileceğini ifade ederek, kardeşten yapılan nakillerin avantaj sağlayabileceğini ancak sürecin tüm yönleriyle henüz tam olarak açıklanamadığını vurguluyor.

https://gazeteoksijen.com/saglik/kemik-iligi-nakli-ile-hivden-tamamen-kurtuldu-272199

Haberin Girilen Tarihi ve Saati: 15/04/2026 15:02